Co wykazała inspekcja Najwyższej Izby Kontroli?
Wiele razy zamieszczaliśmy na łamach IS skargi mieszańców dotyczące hałasu, jaki emitują zwłaszcza samoloty F-16. Mieszkańcy pisali o podniebnych akrobacjach nad taflą jeziora i dachami bloków, często też dzwonili i narzekali, że uporczywy hałas budzi dzieci i wpływa na rozstrój nerwowy u dorosłych.
W sierpniu 2011 r. Najwyższa Izba Kontroli wydała raport w sprawie lotniska w Krzesinach. W listopadzie został on w całości umieszczony na stronie internetowej NIK. Fragmenty i wnioski z raportu zamieszczamy poniżej.
Niefortunna lokalizacja
Najwyższa Izba Kontroli negatywnie oceniła procedurę wyboru lokalizacji oraz samą lokalizację bazy samolotów F-16 na lotnisku Poznań-Krzesiny. W Ministerstwie Obrony Narodowej, jak i w Dowództwie Sił Powietrznych brakuje dokumentów, które mogłyby potwierdzić przygotowania do wydania decyzji w tej sprawie, w tym przeprowadzenie analizy jej skutków, uwzględniającej nie tylko potrzeby obronne, ale także uwarunkowania prawne, ekonomiczne, ochrony środowiska, zagospodarowania przestrzennego, bezpieczeństwa ludności itd.
Formalne wykroczenia
Zbadanie procesu uzgodnień decyzji MON oraz zasadności wydzielenia lotniska Poznań-Krzesiny do infrastruktury NATO, uniemożliwił brak dokumentacji w tym zakresie. Okazało się, że w 1997 r. została zniszczona dokumentacja uzgodnień tejże decyzji, mimo naruszenia przepisów resortowych w tym zakresie. To na podstawie tej decyzji Krzesiny zostały zgłoszone jako element infrastruktury wojskowej do współdziałania z NATO. W tym czasie poważnie rozpatrywana była także inna lokalizacja baz samolotów wielozadaniowych niż w Poznaniu i Łasku.
Główny wpływ na wybór Krzesin miało Dowództwo Wojsk Lotniczych i Obrony Powietrznej. Na lotnisku Poznań-Krzesiny w 2001 r., tj. na 1,5 roku przed dokonaniem wyboru samolotu wielozadaniowego dla Sił Zbrojnych RP, rozpoczęto na znaczną skalę roboty budowlane związane z modernizacją drogi startowej lotniska, co de facto rozstrzygnęło kwestię lokalizacji bazy tych samolotów w Poznaniu.
Hałas nieuwzględniony
Kontrola wskazała, że kwestie ochrony środowiska nie były uwzględniane przy dokonywaniu wyboru lokalizacji baz samolotów wielozadaniowych. Program modernizacji lotniska został negatywnie oceniony przez Departament Infrastruktury MON, m.in. wskutek nieuwzględnienia uwarunkowań wynikających z ustawy Prawo ochrony środowiska, w tym skutków emisji szkodliwego hałasu w rejonie lotnisk wojskowych.
Odszkodowania
NIK zwraca uwagę, na rosnącą liczbę roszczeń o wypłatę odszkodowań lub wykup nieruchomości. We wrześniu 2009 r. zanotowano ponad 1500 wniosków, sięgających kwoty 280 mln złotych. Do tej pory MON na podstawie wyroków sądowych wypłacił ponad 2 mln zł odszkodowań.
Odpowiedź MON
Ocenę NIK przekazano Ministrowi Obrony Narodowej, który odpowiedział: „W odniesieniu do lokalizacji bazy samolotów wielozadaniowych na lotnisku Poznań-Krzesiny, informuję że kierownictwo MON jest spadkobiercą decyzji podjętych w tej sprawie wiele lat temu. (…) Z dostępnych dokumentów wynika, że bazowanie samolotów na Krzesinach z chwilą rozpoczęcia programu było powszechnie akceptowane i dzisiaj zmiana tej decyzji przy obecnym poziomie realizacji inwestycji byłaby nierealna. (…) Przygotowanie innego lotniska od podstaw w jakiejś innej oddalonej od siedzib ludzkich lokalizacji, wiązałoby się z bardzo wysokimi kosztami rozbudowy infrastruktury. Przeniesienie samolotów na inne lotnisko wiązałoby się również z dodatkowymi inwestycjami i dużym prawdopodobieństwem podobnych roszczeń, z jakimi mamy do czynienia w Poznaniu. Informuję, że MON w zaistniałej sytuacji będzie koncentrował wysiłki na jak największym zmniejszeniu uciążliwości eksploatacji F-16 dla otaczającego środowiska”.
Podsumowanie NIK
Najwyższa Izba Kontroli zwróciła uwagę, że organy administracji publicznej działają z zachowaniem zasady ciągłości, zatem nie ma uzasadnienia dla argumentów o dziedziczeniu błędów poprzedników. Ministerstwo Obrony Narodowej powinno przeprowadzić rzetelną symulację oraz analizę zysków i strat pozostawienia bazy F-16 w obecnym miejscu albo przeniesienia na inne lotnisko.
Koordynator kontroli NIK Sławomir Marciniak, opisując raport i oceniając plany ministerialne oraz zbrojne w jednoznacznie zatytułowanym wywiadzie „Hałas w Krzesinach nie zmaleje” zamieszczonym 7 listopada br. na stronie internetowej NIK, podsumowuje że: „…Poziom hałasu nie jest optymalny, intensywność szkolenia lotniczego nie osiągnęła jeszcze poziomu, który wynika z zamiarów, celów lotniska (…) Należy się spodziewać, że ta intensywność będzie wzrastała”.
Źródło: NIK
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
